22 maart 2026SnelRIE Redactie

RI&E-checklist per branche: horeca, bouw, logistiek en zorg

Een praktische RI&E-checklist per branche. Ontdek welke risico's je moet inventariseren in de horeca, bouw, logistiek en zorg — en voorkom boetes van de Arbeidsinspectie.

Elke werkgever in Nederland is verplicht een Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E) op te stellen. Dat schrijft artikel 5 van de Arbowet voor. Maar een RI&E voor een horecabedrijf ziet er heel anders uit dan eentje voor een bouwbedrijf of zorginstelling. De risico's verschillen per branche — en dus ook de aandachtspunten in je checklist.

In dit artikel bespreken we per branche (horeca, bouw, logistiek en zorg) welke risico's je moet inventariseren, waar de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) op let, en hoe je je RI&E branchespecifiek en compleet maakt.

Snel checken of jouw RI&E op orde is? Doe de gratis RI&E-scan op SnelRIE.nl en ontvang binnen 5 minuten een eerste risico-overzicht voor jouw branche.

Waarom een branchespecifieke RI&E-checklist?

Een generieke RI&E-template mist vaak de risico's die specifiek zijn voor jouw sector. De Arbeidsinspectie beoordeelt je RI&E op volledigheid — en "volledig" betekent dat álle relevante risico's voor jouw werkzaamheden in kaart zijn gebracht.

Volgens het Steunpunt RI&E beschikt elke branche over een eigen RI&E-instrument dat is afgestemd op de specifieke arbeidsomstandigheden. Het gebruik van zo'n branche-instrument maakt je RI&E niet alleen completer, maar kan ook de toetsingsplicht vereenvoudigen: erkende instrumenten hoeven bij bedrijven tot 25 werknemers niet verplicht getoetst te worden door een gecertificeerde arbodienst.

Hieronder vind je per branche de belangrijkste aandachtspunten.

RI&E-checklist horeca

De horeca is een branche met een breed scala aan risico's: van snijwonden in de keuken tot agressie van gasten. De werkzaamheden zijn fysiek, de werktijden onregelmatig en de werkdruk hoog.

Fysieke belasting

Tillen en dragen: Kratten bier, voorraden, afvalzakken. Wordt er conform de NIOSH-tilnorm gewerkt (max ~23 kg onder ideale omstandigheden)?
Staand werk: Koks, barpersoneel en bediening staan soms 8–12 uur per dienst. Zijn er anti-vermoeidheidsmatten en mogelijkheden om af te wisselen met zittend werk?
Repeterende handelingen: Snijden, schenken, schoonmaken. Is er voldoende variatie in taken?

Arbeidsomstandigheden keuken

Snij- en brandwonden: Beschikking over snijbestendige handschoenen, EHBO-materiaal, goed onderhouden messen (een bot mes is gevaarlijker dan een scherp mes).
Hitte en ventilatie: Temperatuur boven het fornuis kan boven de 40°C komen. Is er adequate afzuiging en ventilatie conform het Arbobesluit?
Gladde vloeren: Antislipvloeren en -schoenen verplicht in natte ruimtes.
Gevaarlijke stoffen: Schoonmaakmiddelen, frituurvet. Zijn de veiligheidsbladen (SDS) beschikbaar?

Psychosociale arbeidsbelasting (PSA)

Werkdruk: Piekbelasting in de avonduren en weekenden. Is er een beleid voor pauzes en maximale diensten?
Agressie en geweld: Ontevreden gasten, alcoholgerelateerde incidenten. Is er een protocol voor omgang met agressie? Zijn medewerkers getraind?
Ongewenst gedrag: Seksuele intimidatie en pesten komen relatief vaak voor in de horeca. Is er een vertrouwenspersoon aangesteld?

Werktijden en nachtarbeid

Onregelmatige diensten: Horeca kent avond- en nachtwerk. Is de werktijdenregeling conform de Arbeidstijdenwet?
Alleenwerk: Werkt er 's nachts of bij sluiting iemand alleen? Zijn er noodprocedures en communicatiemiddelen?

BHV en brandveiligheid

Brandgevaar: Friteuses, gasfornuizen, open vuur. Zijn er blusmiddelen, blusdekens en een ontruimingsplan?
BHV'ers: Voldoende opgeleide bedrijfshulpverleners per dienst aanwezig?

RI&E-checklist bouw

De bouwsector is een van de meest risicovolle branches in Nederland. Vallen van hoogte, bekneld raken door machines en blootstelling aan gevaarlijke stoffen zijn helaas geen uitzonderingen. De NLA besteedt dan ook extra aandacht aan de bouw in haar jaarplannen.

Valgevaar

Werken op hoogte: Is er een valrisico-inventarisatie gedaan voor alle werkzaamheden boven 2,5 meter? Worden steigers, vangnetten of harnasgordels gebruikt?
Steigers: Zijn steigers opgebouwd volgens de gebruikshandleiding en periodiek geïnspecteerd? Is er een steigerkaart aanwezig?
Dakwerk: Worden randbeveiliging, dakrandbeveiliging of valbeschermingssystemen toegepast?

Fysieke belasting

Tillen van bouwmaterialen: Stenen, cementzakken, buizen. Wordt er gebruik gemaakt van hulpmiddelen (steenklemmen, karren, hijsmiddelen)?
Knielend en gebukt werken: Vloerenleggers, metselaars. Zijn er kniebeschermers en wordt er afgewisseld?
Trillingen: Gebruik van breekhamers, trilplaten en slijptollen. Wordt de dagelijkse blootstelling aan hand-armtrillingen gemeten en beperkt?

Gevaarlijke stoffen

Kwartsstof: Vrijkomend bij boren, slijpen en zagen in beton en steen. Is er een stoffenregistratie? Worden natte boormethoden of bronafzuiging toegepast?
Asbest: Bij sloop- en renovatiewerk. Is er een asbestinventarisatie gedaan? Wordt er gewerkt conform SC-530?
Verfproducten en lijmen: Zijn de SDS-bladen beschikbaar en worden PBM's (adembescherming, handschoenen) verstrekt?

Machineveiligheid

Arbeidsmiddelen: Zijn alle machines en gereedschappen voorzien van CE-markering en actuele keuringsrapporten?
Instructie: Zijn medewerkers aantoonbaar geïnstrueerd in het gebruik van arbeidsmiddelen?
Hijswerktuigen: Worden hijskranen en heftrucks gekeurd door een deskundig persoon?

Bouwplaatsinrichting

V&G-plan: Is er een Veiligheids- en Gezondheidsplan opgesteld conform het Arbobesluit Bouwproces?
Verkeersveiligheid: Scheiding van voetgangers en bouwverkeer. Zijn rijroutes en looproutes gemarkeerd?
Voorzieningen: Toiletten, schaftlocatie, drinkwater — zijn basisvoorzieningen op de bouwplaats aanwezig?

RI&E-checklist logistiek

Magazijnen, distributiecentra en transportbedrijven kennen hun eigen risicoprofiel. Heftruckverkeer, handmatig tillen en hoge werkdruk door deadlines vormen de belangrijkste aandachtspunten.

Interne transportveiligheid

Heftrucks en reachtrucks: Zijn bestuurders gecertificeerd? Worden rijroutes gescheiden van looproutes? Is er een verkeerscirculatieplan?
Laaddocks: Worden dock-levelers, wielblokken en communicatieprotocollen (vrachtwagenchauffeur ↔ magazijnmedewerker) gebruikt bij het laden en lossen?
Orderpicken op hoogte: Bij stellingen hoger dan 2 meter: worden mobiele trappen of orderpicktrucks gebruikt?

Fysieke belasting

Handmatig tillen: In de logistiek worden dagelijks honderden pakketten getild. Wordt de tilbelasting gemonitord? Zijn er hulpmiddelen als vacuümheffers, rollenbanen en verstelbare werktafels?
Repetitief werk: Orderpicken, scannen, inpakken. Is er taakroulatie om eenzijdige belasting te voorkomen?
Klimaatbelasting: Koelmagazijnen (2–7°C) en vriesmagazijnen (–20°C). Wordt adequate beschermende kleding verstrekt en zijn er opwarmruimtes beschikbaar?

Arbeidsmiddelen en stellingen

Palletstellingen: Jaarlijkse inspectie verplicht volgens NEN-EN 15635. Worden beschadigde upright-frames direct gerepareerd of vervangen?
Transportbanden en conveyorsystemen: Zijn noodstops bereikbaar en getest? Zijn afschermingen intact?
PBM's: Veiligheidsschoenen, waarschuwingsvestjes, gehoorbescherming in lawaaierige omgevingen (>80 dB).

Psychosociale arbeidsbelasting

Werkdruk en deadlines: Piekperiodes (Black Friday, kerst). Is er beleid voor maximale werktijden en pauzes?
Nachtwerk en ploegendienst: Wordt de arbeidstijdenwet nageleefd? Zijn er gezondheidskundige beoordelingen voor nachtwerkers?
Uitzendkrachten: Veel logistieke bedrijven werken met flexkrachten. Worden zij aantoonbaar geïnstrueerd over de risico's?

Brandveiligheid en gevaarlijke stoffen

Lithiumbatterijen: Bij opslag van elektronica. Is er een brandpreventieprotocol specifiek voor lithium-ion-batterijopslag?
Hoge opslagstellingen: Sprinklerinstallaties, brandmeldinstallaties en rookdetectie. Zijn deze geïnspecteerd?

RI&E-checklist zorg

De zorgsector kent een unieke combinatie van fysieke, biologische en psychosociale risico's. Van tillen van patiënten tot agressie en werkdruk — de RI&E in de zorg moet breed en diep zijn.

Fysieke belasting

Patiënt(e)n tillen en verplaatsen: Wordt er gewerkt met tilliftsen, glijmatten en hulpmiddelen? Is er een til- en verplaatsbeleid dat voldoet aan het Praktijkboek Fysieke Belasting?
Staand en lopend werk: Verpleegkundigen lopen gemiddeld 8–12 km per dienst. Zijn er voldoende rustmomenten?
Beeldschermwerk: Administratieve medewerkers, artsen bij EPD-systemen. Is de werkplek ergonomisch ingericht?

Biologische agentia

Prikaccidenten: Is er een protocol voor prikaccidenten met naalden? Worden veiligheids-naaldsystemen gebruikt?
Infectierisico's: MRSA, COVID-19, hepatitis. Zijn er protocollen voor isolatieverpleging, PBM-gebruik en vaccinaties?
Schoonmaak en desinfectie: Worden de richtlijnen van het RIVM voor desinfectie nageleefd?

Psychosociale arbeidsbelasting

Werkdruk: Personeelstekorten in de zorg leiden tot structureel hoge werkdruk. Is er een werkdrukbeleid? Worden signalen van burn-out actief gemonitord?
Agressie door patiënten/cliënten: Vooral in de ggz, ouderenzorg en spoedeisende hulp. Is er een agressieprotocol? Zijn medewerkers getraind in de-escalatie?
Emotionele belasting: Omgaan met lijden, overlijden en complexe ethische situaties. Is er supervisie, intervisie of psychologische ondersteuning beschikbaar?
Ongewenste omgangsvormen: Is er een vertrouwenspersoon? Is het meldingsproces laagdrempelig?

Gevaarlijke stoffen en straling

Cytostatica: In ziekenhuizen en oncolgieklinieken. Worden bereidingsprotocollen nageleefd?
Anesthesiegassen: Is de afzuiging afdoende? Worden lekmetingen periodiek uitgevoerd?
Ioniserende straling: Röntgenapparatuur, CT-scans. Zijn stralingsdeskundigen betrokken? Worden dosislimieten bewaakt?

Werktijden en nachtarbeid

24-uursdiensten en nachtdiensten: Wordt het rooster opgesteld volgens de aanbevelingen voor gezond roosteren (voorwaarts roteren, voldoende rusttijd)?
Bereikbaarheidsdiensten: Zijn de belasting en het maximaal aantal oproepen geregeld?

Universele RI&E-aandachtspunten (alle branches)

Naast branchespecifieke risico's zijn er aandachtspunten die in élke RI&E thuishoren:

BHV-organisatie: Voldoende BHV'ers, actueel ontruimingsplan, jaarlijkse oefening.
Preventiemedewerker: Elke werkgever moet minimaal één preventiemedewerker aanwijzen.
Basiscontract arbodienst: Een contract met een arbodienst of bedrijfsarts is verplicht (artikel 14 Arbowet).
Plan van Aanpak (PvA): De RI&E is pas compleet met een PvA dat beschrijft welke maatregelen je neemt, wie verantwoordelijk is en wanneer het klaar moet zijn.
Voorlichting en instructie: Medewerkers moeten aantoonbaar zijn voorgelicht over de risico's en maatregelen op hun werkplek.
Arbeidsongevallen registreren: Ernstige ongevallen (ziekenhuisopname, blijvend letsel, overlijden) moeten gemeld worden bij de NLA.
Actueel houden: Een RI&E is geen eenmalig document. Bij wijzigingen in werkprocessen, nieuwe machines of wetswijzigingen moet de RI&E worden bijgewerkt.

Hoe gebruik je deze checklists?

Deze checklists zijn een startpunt — geen vervanging van een volledige RI&E. Gebruik ze om te controleren of je de belangrijkste branchespecifieke risico's in kaart hebt gebracht.

Praktische aanpak:

Begin met de branche-checklist die het meest op jouw bedrijf van toepassing is.
Loop elk punt langs en noteer of het risico aanwezig is, welke maatregelen je al hebt genomen en wat er nog ontbreekt.
Vul aan met de universele checklist om niets over te slaan.
Stel een Plan van Aanpak op met prioriteiten, verantwoordelijken en deadlines.
Laat je RI&E toetsen door een gecertificeerde arbodienst (verplicht bij 25+ werknemers, tenzij je een erkend branche-instrument gebruikt).

Wil je direct aan de slag? Op SnelRIE.nl/start-hier vind je een stapsgewijze handleiding om je RI&E snel en compleet op te stellen.

Veelgestelde vragen

Is er een standaard RI&E-template die voor elke branche werkt?

Nee. Het Steunpunt RI&E biedt branchespecifieke instrumenten aan die zijn ontwikkeld door werkgevers- en werknemersorganisaties. Deze instrumenten bevatten de risico's die specifiek zijn voor jouw sector en worden periodiek geactualiseerd.

Wat als mijn bedrijf meerdere branches combineert?

Dat komt regelmatig voor — denk aan een zorginstelling met een eigen keuken, of een bouwbedrijf met een magazijn. In dat geval combineer je de relevante checklists en zorg je ervoor dat alle werkplekken en functies zijn meegenomen.

Hoe vaak moet ik mijn RI&E bijwerken?

Er is geen wettelijke termijn, maar de RI&E moet altijd actueel zijn. In de praktijk betekent dit: bijwerken bij organisatiewijzigingen, nieuwe werkzaamheden, wetswijzigingen of na een arbeidsongeval. Een jaarlijkse review is een goed ritme.

Kan ik een boete krijgen als mijn RI&E niet branchespecifiek genoeg is?

Ja. De Arbeidsinspectie beoordeelt of je RI&E alle relevante risico's bevat. Een generieke RI&E die geen aandacht besteedt aan de specifieke gevaren van jouw werkzaamheden, wordt als onvolledig beschouwd. De boete voor een ontbrekende of onvolledige RI&E bedraagt tot €4.500 per overtreding.

Conclusie

Een goede RI&E begint bij het begrijpen van de risico's die specifiek zijn voor jouw branche. Of je nu een restaurant runt, een bouwplaats aanstuurt, een distributiecentrum beheert of een zorginstelling leidt — de risico's verschillen, en je RI&E moet dat weerspiegelen.

Gebruik de checklists in dit artikel als leidraad en combineer ze met het erkende branche-instrument voor jouw sector. Zo weet je zeker dat je RI&E compleet, actueel en inspectiebestendig is.

Bronnen:

Dit artikel is geschreven door de SnelRIE Redactie. Wil je weten hoe jouw RI&E ervoor staat? Start de gratis scan en ontvang direct een risico-overzicht op maat.

Is jouw bedrijf compliant? Check het nu.

Meer dan 1.200 MKB-bedrijven gingen je voor. Start een gratis RI&E scan en ontdek binnen 5 minuten waar jouw grootste risico's zitten.

Start je gratis RI&E scan